Hội thảo lấy ý kiến góp ý Dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hoá khu vực miền Bắc: Khơi nguồn sáng tạo để các ngành công nghiệp văn hóa phát triển bứt phá

Hội thảo là một trong chuỗi năm sự kiện tham vấn chính sách nhằm hoàn thiện Dự thảo Luật. Tham dự có đại diện cơ quan quản lý Trung ương, địa phương; chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội và doanh nghiệp. Tham dự Hội thảo có ông Phạm Cao Thái, Vụ trưởng Vụ Pháp chế; ông Trần Hoàng, Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả; PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương, Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam; ông Phạm Xuân Tài, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.

Chủ trì hội thảo là Thứ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Huy Dũng, Vụ trưởng Vụ Pháp chế Phạm Cao Thái, Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả Trần Hoàng và Viện trưởng Viện VHNTTTDLVN PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương.

Theo thông tin từ hội thảo, sau 12 năm triển khai Nghị quyết số 33-NQ/TW, các ngành công nghiệp văn hóa (CNVH) Việt Nam đã có những bước tiến đáng ghi nhận, ước đạt tỷ trọng 4-5% GDP. Tuy nhiên, kết quả này vẫn còn khoảng cách xa so với mục tiêu đặt ra. Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã chỉ rõ việc thể chế hóa chủ trương của Đảng thành chính sách còn chậm, thiếu đột phá. Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030, công nghiệp văn hóa phải đóng góp tối thiểu 7% GDP và đạt 9% GDP vào năm 2045. Do đó, việc xây dựng một bộ luật mang tính kiến tạo là đòi hỏi cấp bách từ thực tiễn nhằm tháo gỡ các "điểm nghẽn", "điểm mờ" pháp lý.

Phát biểu khai mạc, ông Phạm Cao Thái cho biết quá trình hoàn thiện Dự thảo Luật phải đáp ứng yêu cầu cao về tiến độ, đồng thời bảo đảm tính thống nhất, liên thông, không chồng chéo với các lĩnh vực pháp luật liên quan. Ý kiến của các đại biểu là cơ sở quan trọng để cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Dự thảo.

Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng nêu ý kiến tại hội thảo.

Dự thảo Luật gồm 9 chương, 60 điều, điều chỉnh chuỗi giá trị từ sáng tạo, sản xuất, phân phối, tiêu dùng đến tái đầu tư và hoạt động hỗ trợ. Đối tượng áp dụng gồm cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân trong nước, nước ngoài tham gia công nghiệp văn hóa tại Việt Nam. Dự thảo lấy tài sản trí tuệ, chủ thể sáng tạo và doanh nghiệp làm trung tâm, gắn với chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận sáu nhóm chính sách:

• Thứ nhất là phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các mô hình văn hóa – công nghệ mới; đầu tư bộ công cụ sáng tạo dùng chung và cung cấp gói cơ bản miễn phí cho người dân.
• Thứ hai là thương mại hóa, khai thông nguồn vốn thông qua mã định danh, hồ sơ tài sản trí tuệ số và cơ chế sử dụng tài sản trí tuệ làm tài sản bảo đảm; đồng thời quản lý rủi ro, bảo lãnh tín dụng và bảo vệ hoạt động định giá đúng chuẩn mực.
• Thứ ba là phát triển nhân lực chất lượng cao; xây dựng khung năng lực; tạo điều kiện để nghệ sĩ, nghệ nhân đủ tiêu chuẩn tham gia giảng dạy; tuyển thẳng tài năng nghệ thuật, thu hút chuyên gia nước ngoài và nhân lực từ khu vực tư.
• Thứ tư là phát triển hạ tầng và đổi mới quản lý. Dự thảo đề xuất pháp lý hóa tổ hợp, cụm hoặc khu công nghiệp sáng tạo, hạ tầng văn hóa số và kho dữ liệu văn hóa số quốc gia; chuyển từ tiền kiểm từng sự kiện sang quản lý theo chu kỳ hoặc quy chế vận hành.
• Thứ năm là phát triển thị trường, thương hiệu quốc gia và kích cầu tiêu dùng. Dự thảo đưa ra tiêu chí về hàm lượng bản sắc Việt Nam, sản phẩm trọng điểm; đề xuất sàn giao dịch tài sản trí tuệ, sản phẩm văn hóa và thẻ văn hóa quốc gia điện tử tích hợp VNeID.
• Thứ sáu là đa dạng hóa nguồn lực tài chính, cơ chế đồng đầu tư và ưu đãi. Nhà nước có thể góp vốn, mua cổ phần hoặc chia sẻ rủi ro với khu vực tư nhân trong dự án tài sản trí tuệ gốc, sản phẩm trọng điểm; ưu đãi hạ tầng và thu hút nhà đầu tư chiến lược nước ngoài.

PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương nêu ý kiến tại hội thảo.

Góp ý tại Hội thảo, TS Nguyễn Thị Quý Phương, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Tư vấn QP Việt Nam đánh giá cao cách tiếp cận xem công nghiệp văn hóa như một hệ thống kinh tế. Việc xác lập chuỗi giá trị từ sáng tạo đến tái đầu tư góp phần liên kết chính sách văn hóa với thị trường, tài chính, công nghệ và sở hữu trí tuệ.

TS Nguyễn Thị Quý Phương đánh giá cao cách tiếp cận xem công nghiệp văn hóa như một hệ thống kinh tế.

Ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Le Group of Companies cho rằng dự thảo Luật Phát triển Công nghiệp văn hóa là một bước tiến quan trọng trong quá trình thể chế hóa tư duy phát triển mới đối với văn hóa ở Việt Nam.

GS.TS Đỗ Văn Đại, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng Dự thảo có phạm vi điều chỉnh rộng, cần phân định rõ các khái niệm để tránh chồng chéo với những luật liên quan, trong đó có Luật Sở hữu trí tuệ. Về sàn giao dịch công nghiệp văn hóa, luật sư Lê Thị Liên đề nghị bổ sung quy định về nghĩa vụ và trách nhiệm liên đới của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian. 

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm sau khi kết thúc hội thảo.

Kết luận Hội thảo, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng đánh giá cao các ý kiến đa chiều, trách nhiệm của cơ quan quản lý, doanh nghiệp, hội nghề nghiệp, chuyên gia và nhà khoa học. Thứ trưởng khẳng định Tổ biên tập sẽ tổng hợp, tiếp thu đầy đủ; tiếp tục làm rõ những nội dung còn có cách hiểu khác nhau, bảo đảm tính khả thi và đồng bộ trước khi gửi Bộ Tư pháp thẩm định, trình Chính phủ và Quốc hội xem xét./.