Phát triển du lịch bền vững tại các khu Ramsar ở Việt Nam

Hội thảo nhằm thảo luận các giải pháp đồng bộ và mô hình quản trị thích ứng, hướng tới phát triển du lịch bền vững, gắn kết bảo tồn hệ sinh thái đất ngập nước với sinh kế cộng đồng tại 09 khu Ramsar trên cả nước. Phát biểu khai mạc hội thảo, PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương - Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam nhấn mạnh tầm quan trọng của 09 khu Ramsar từ Bắc vào Nam như những vùng đất ngập nước có giá trị toàn cầu.

Trước sức ép gia tăng từ biến đổi khí hậu và du lịch đại trà, việc chuyển đổi từ tư duy khai thác tài nguyên đơn thuần sang mô hình sử dụng khôn khéo và bảo tồn nền tảng là yêu cầu cấp thiết. Du lịch về với thiên nhiên ngày càng được ưa chuộng, các khu Ramsar có nhiều điều kiện để phát triển du lịch sinh thái và giáo dục môi trường. Tuy nhiên, du lịch tại các khu vực này hiện còn phát triển nhỏ lẻ, sản phẩm chưa có nét riêng, thương hiệu Ramsar còn chưa được khai thác hiệu quả. Các khu Ramsar cũng đang chịu sức ép ngày càng lớn từ lượng khách tăng nhanh và từ biến đổi khí hậu. Bài toán đặt ra là phát triển du lịch như thế nào để vừa bảo tồn được hệ sinh thái, vừa bảo đảm sinh kế cho người dân. Chủ trì hội thảo là PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương, Viện trưởng VICAST

và TS. Trương Sỹ Vinh, Nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch

Báo cáo đề dẫn hội thảo, ThS Nguyễn Thùy Vân - chủ nhiệm nhiệm vụ, trình bày khái lược về tiềm năng sinh thái, đa dạng sinh học và cảnh quan tại các khu Ramsar chưa được khai thác hiệu quả. Sản phẩm du lịch hiện nay còn đơn điệu, chuỗi giá trị rời rạc, thương hiệu Ramsar chưa được định vị rõ nét, đồng thời đối mặt với thách thức lớn về quản lý sức chứa và thích ứng biến đổi khí hậu.

ThS Nguyễn Thùy Vân, chủ nhiệm nhiệm vụ trình bày báo cáo đề dẫn.

Tại hội thảo, các chuyên gia và nhà khoa học đã chia sẻ nhiều ý kiến xác đáng tập trung vào 03 nhóm vấn đề: (i) Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển du lịch bền vững tại các khu Ramsar, gắn nguyên tắc sử dụng khôn khéo đất ngập nước của Công ước Ramsar với các nguyên tắc phát triển du lịch bền vững; (ii) Thực trạng phát triển du lịch bền vững tại 09 khu Ramsar ở Việt Nam: những kết quả đạt được, những hạn chế và các vấn đề đặt ra; (iii) Định hướng, mô hình và giải pháp phát triển du lịch bền vững tại các khu Ramsar ở Việt Nam trong thời gian tới, bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn hệ sinh thái đất ngập nước, phát triển du lịch và sinh kế của cộng đồng.

Tại hội thảo, các nhà khoa học, nhà quản lý, các địa phương và doanh nghiệp đã đem đến nhiều góc tiếp cận đa dạng, từ những người hoạt động thực tiễn như đại diện Ban quản lý các vườn quốc gia Côn Đảo, Cát Tiên, Xuân Thủy, Láng Sen..., đại diện các nhà quản lý, các chuyên gia về du lịch và bảo tồn thiên nhiên, phát triển bền vững. Các đại biểu thống nhất kiến nghị cần áp dụng mô hình đồng quản trị thích ứng, gắn kết chặt chẽ giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương; ứng dụng công nghệ số trong quản lý sức chứa và ưu tiên phát triển các dòng sản phẩm chuyên sâu, chất lượng cao thay vì tăng trưởng nóng về số lượng khách./.

Anh Tuấn