Tọa đàm khoa học về Nghị quyết 80-NQ/TW: Từ mục tiêu chiến lược đến các giải pháp phát triển văn hóa Việt Nam

Tại tọa đàm, các nhà khoa học nhấn mạnh rằng Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam đã khẳng định một bước tiến quan trọng trong tư duy lý luận và thực tiễn về vai trò và vị trí của văn hóa trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết đặt ra yêu cầu cấp thiết phải hoàn thiện hệ thống thể chế, chính sách và xác lập rõ ràng nguồn lực đầu tư cho văn hóa, đồng thời khẳng định văn hóa phải trở thành động lực quan trọng đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của đất nước.

Phát biểu khai mạc tọa đàm, GS.TS Hoàng Anh Tuấn – Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn nhấn mạnh vai trò của nhà trường với tư cách là cơ sở nghiên cứu và đào tạo hàng đầu về khoa học xã hội và nhân văn trong việc đóng góp trí tuệ khoa học cho quá trình hoạch định và thực thi chính sách phát triển văn hóa của đất nước. Theo GS Hoàng Anh Tuấn, việc tổ chức tọa đàm không chỉ nhằm làm rõ các nội dung cốt lõi của Nghị quyết 80-NQ/TW mà còn góp phần thống nhất nhận thức và hành động trong giới nghiên cứu, đồng thời thúc đẩy sự gắn kết giữa nghiên cứu học thuật và thực tiễn quản lý, phát triển văn hóa.

GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn phát biểu khai mạc tọa đàm

GS.TS.NGND Nguyễn Quang Ngọc - Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và PGS.TS Đặng Hồng Sơn - Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn đồng chủ trì tọa đàm

GS.TS Nguyễn Văn Kim - Phó Chủ tịch Hội đồng Di sản Văn hóa Quốc gia, nguyên Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn trình bày tham luận “Định vị văn hóa là “Hệ điều tiết phát triển”: Giải pháp khơi thông điểm nghẽn thể chế trong kỷ nguyên mới”.

Với tinh thần làm việc trách nhiệm và khẩn trương, tọa đàm đã trình bày 9 tham luận khoa học cùng nhiều ý kiến trao đổi, thảo luận, tập trung vào năm nhóm vấn đề lớn liên quan đến phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Thứ nhất, các tham luận đã làm rõ quan điểm của Đảng về văn hóa qua các kỳ Đại hội và vai trò của văn hóa trong Nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa. Nhiều nhà khoa học khẳng định cần tiếp tục quán triệt nhận thức coi văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội mà còn là nguồn lực quan trọng cho phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập quốc tế và chuyển đổi số.

Thứ hai, tọa đàm tập trung thảo luận vấn đề khơi thông các điểm nghẽn thể chế, chuyển văn hóa từ “mục tiêu” sang “hệ điều tiết phát triển”. Theo các nhà khoa học, để văn hóa thực sự trở thành động lực của phát triển, cần xây dựng các cơ chế, chính sách và công cụ quản trị phù hợp, trong đó có việc đánh giá tác động văn hóa trong các chương trình, dự án phát triển kinh tế – xã hội.

PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương - Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam trình bày tham luận: “Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về Phát triển Văn hóa Việt Nam: Từ mục tiêu chiến lược đến nhiệm vụ và giải pháp phát triển

các ngành công nghiệp văn hóa”.

Thứ ba, nhiều tham luận đề cập đến phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo như một hướng đi quan trọng để chuyển hóa các giá trị văn hóa thành nguồn lực kinh tế. Các chuyên gia cho rằng trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi số, công nghiệp văn hóa có thể trở thành một trong những lĩnh vực đóng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế và nâng cao vị thế quốc gia.
Thứ tư, tọa đàm nhấn mạnh sức mạnh mềm và việc định vị văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên số. Các nhà khoa học cho rằng cần xây dựng hệ sinh thái sáng tạo dựa trên nền tảng văn hóa và bản sắc dân tộc, kết hợp giữa nghệ thuật, công nghệ và thị trường để tạo ra những giá trị mới, góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam sáng tạo và hiện đại trên trường quốc tế.
Thứ năm, nhiều ý kiến tập trung vào vấn đề quản trị văn hóa và tái cấu trúc hệ sinh thái nhân lực, lấy người dân làm trung tâm của quá trình phát triển văn hóa. Theo các chuyên gia, phát triển văn hóa cần gắn với nâng cao đời sống tinh thần của cộng đồng, đồng thời tạo điều kiện để người dân tham gia trực tiếp vào quá trình bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa.
Bên cạnh các tham luận mang tính lý luận, tọa đàm cũng giới thiệu nhiều kinh nghiệm thực tiễn từ các địa phương và tổ chức trong việc triển khai các chính sách phát triển văn hóa. Những mô hình phát triển di sản gắn với du lịch, không gian sáng tạo đô thị hay ứng dụng công nghệ trong phát huy giá trị văn hóa được đánh giá là những hướng đi tiềm năng trong việc chuyển hóa nguồn lực văn hóa thành động lực phát triển kinh tế – xã hội.

TS Nguyễn Thị Hiệp - Chuyên gia kỹ thuật quốc tế của Cơ quan hợp tác kỹ thuật quốc tế Pháp - Expertise France cung cấp thông tin về việc ứng dụng công nghệ đa năng và đa ngôn ngữ cho các hành trình du lịch di sản văn hóa thành phố Hà Nội.

Đồng chí Nguyễn Thị Mai Hương - Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội trình bày tham luận “Triển khai Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị về Phát triển Văn hóa Việt Nam trên địa bàn thành phố Hà Nội”.

ThS. Nguyễn Cao Tấn - Phó Giám đốc Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình trình chia sẻ về việc thực hiện mục tiêu phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch thành cụm ngành kinh tế mũi nhọn ở Ninh Bình

Tổng kết tọa đàm, các nhà khoa học thống nhất rằng phát triển văn hóa trong giai đoạn mới cần được tiếp cận đồng bộ từ tư duy, thể chế đến thực tiễn triển khai. Trong đó, cần quán triệt quan điểm coi văn hóa là hệ điều tiết phát triển, tiếp tục khơi thông các điểm nghẽn về chính sách và nguồn lực, đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ công nghiệp văn hóa và các mô hình phát triển văn hóa sáng tạo trong bối cảnh chuyển đổi số.
Ban tổ chức cho biết, toàn bộ các tham luận và ý kiến đóng góp tại tọa đàm sẽ được tổng hợp để hình thành các kiến nghị chính thức và chương trình hành động của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, gửi tới các cơ quan chức năng liên quan nhằm góp phần đưa Nghị quyết Đại hội XIV và Nghị quyết 80-NQ/TW nhanh chóng đi vào cuộc sống. Đây cũng là cơ sở quan trọng để nhà trường tiếp tục đóng góp trí tuệ khoa học vào quá trình hoạch định và triển khai các chính sách phát triển văn hóa của đất nước trong thời gian tới.

Một số hình ảnh tại tọa đàm: